Iemand met dementie heeft meer tijd nodig om informatie te verwerken. Hij begrijpt steeds minder van taal en kan zich ook minder goed in taal uitdrukken. Vertraag, zo geef je iemand met dementie de tijd en gebruik lichaamstaal in plaats van woorden. Wil je dat hij opstaat uit zijn stoel? Sta dan zelf op. Laat het zien. Meer voorbeelden van hoe je met lichaamstaal kunt werken lees je in het boek ‘Contact zonder taal. En verder bijna alles wat je nodig hebt als je in je naaste omgeving te maken krijgt met dementie.’

Geef vriendelijk antwoord. Als je naaste tien keer dezelfde vraag stelt, geef je tien keer rustig en vriendelijk antwoord. Zeg niet: ‘Dat heb ik toch net gezegd,’ dat is hij namelijk al weer vergeten. Hou je antwoord kort en vooral vriendelijk. Gebruik lichaamstaal en weinig woorden. Meer voorbeelden van hoe je kunt omgaan met je eigen irritaties en gevoelens van onmacht, lees je in het boek ‘Contact zonder taal. En verder bijna alles wat je nodig hebt als je in je naaste omgeving te maken krijgt met dementie.’

Je kunt je behoorlijk irriteren als je steeds dezelfde vraag moet beantwoorden. Soms breng je het even niet op om rustig te reageren. Wat je dan kan helpen is om een korte ‘adempauze’ te nemen. In plaats van meteen te reageren, adem je een paar keer rustig in en uit. Je kunt ook even uit de situatie gaan. Even rommelen in de keuken of de tuin. Hiermee geef jij jezelf de tijd om je spanning los te laten en rustig te reageren. Zorg ook dat je regelmatig iets voor jezelf kunt doen waar je energie uithaalt. Dat maakt dat je moeilijke momenten beter aankunt. Meer voorbeelden van hoe je goed voor jezelf kunt zorgen, lees je in het boek ‘Contact zonder taal. En verder bijna alles wat je nodig hebt als je in je naaste omgeving te maken krijgt met dementie.’

Je kunt aansluiten bij zijn beleving door hem bijvoorbeeld elke ochtend iets te laten doen waarvoor hij het huis uit moet. Dat sluit aan bij het ritme van iemand die werkt. Probeer niet om hem ervan te overtuigen dat hij gepensioneerd is. Dat begrijpt hij niet, je krijgt er alleen maar discussie door. Meer voorbeelden van hoe je kunt aansluiten bij de beleving van iemand met dementie, zonder dat je hoeft liegen, lees je in het boek: ‘Contact zonder taal en verder bijna alles wat je nodig hebt als je in je naaste omgeving te maken krijgt met dementie.’

De huisarts of een wijkverpleegkundige meldt iemand aan als er een diagnose of een sterk vermoeden is van dementie. In sommige gemeenten heet de casemanager een zorgtrajectbegeleider. De casemanager dementie (of de zorgtrajectbegeleider) neemt zelf contact op met jou of je naaste.  Dat kan even duren, omdat er wachtlijsten zijn. Heeft de huisarts jou (of je naaste) nog niet op de wachtlijst laten zetten, dan kun je daar om vragen. Wil je meer lezen over hulp die je krijgt of zelf kunt inschakelen bij dementie, lees dan het boek ‘Contact zonder taal. En verder bijna alles wat je nodig hebt als je in je naaste omgeving te maken krijgt met dementie.’

Iemand met dementie kan vergeten te eten. Ook kan de eetlust afnemen. Samen eten stimuleert iemand met dementie om te eten. Kun je niet zelf met je moeder eten, regel dan ‘eetmaatjes’ en ‘kookmaatjes’. Of laat haar mee-eten in het restaurant van een zorginstelling. Schakel vrijwilligers in om haar daarheen te brengen. Meer voorbeelden van hoe je iemand stimuleert tot eten, lees je in het boek ‘Contact zonder taal. En verder bijna alles wat je nodig hebt als je in je naaste omgeving te maken krijgt met dementie.’

Kom zelf in beweging! Maak je klaar om te gaan wandelen, trek in zijn bijzijn rustig je jas aan, je schoenen en hou vervolgens zijn jas voor hem. Grote kans dat hij die aantrekt en met je meeloopt. In plaats van woorden gebruik je lichaamstaal. Meer voorbeelden van hoe je met lichaamstaal kunt werken lees je in het boek ‘Contact zonder taal. En verder bijna alles wat je nodig hebt als je in je naaste omgeving te maken krijgt met dementie.’

Stop met vragen, stop met uitleggen. Stop met zeggen dat zij zich klaar moeten maken om naar de dokter te gaan. In plaats daarvan maak jij jezelf klaar om naar de afspraak te gaan. Zorg ervoor dat zij kan zien wat je doet. Trek in haar bijzijn heel rustig je jas en schoenen aan. Zonder te praten en met een houding die laat zien dat je zin hebt om de deur uit te gaan. Met jouw bewegingen trek je haar aandacht. Daarna hou je haar jas en schoenen voor. Grote kans dat zij die aandoet en met je meegaat. Meer voorbeelden van hoe je met lichaamstaal kunt werken lees je in het boek ‘Contact zonder taal. En verder bijna alles wat je nodig hebt als je in je naaste omgeving te maken krijgt met dementie.’

Je kunt een app op zijn en jouw telefoon installeren, waarop je ziet waar hij is. Je kunt ook een ’tag’ in zijn jaszak doen of in de voering van zijn jas naaien. Daarmee kun je hem volgen. Op google maps kun je instellen dat hij zijn locatie met je deelt. Zo weet je altijd waar hij is.

Je kunt hem ook een persoonsalarm geven. Als hij de weg kwijt raakt, krijgt hij met één druk op de knop verbinding met jou of met een medewerker van de alarmcentrale. Jullie zien zijn locatie en kunnen hem helpen of er iemand naar toe sturen. Meer voorbeelden van hulpmiddelen die je kunt inzetten bij dementie, lees je in het boek ‘Contact zonder taal. En verder bijna alles wat je nodig hebt als je in je naaste omgeving te maken krijgt met dementie.’

Met rustige bewegingen en rustige geluiden trek je op een prettige manier zijn aandacht. Geef hem de tijd, het kan voelen alsof het heel lang duurt voor hij reageert. Voorbeelden van hoe je met lichaamstaal en met zintuiglijke ‘prikkels’ de aandacht krijgt, lees je in het boek ‘Contact zonder taal. En verder bijna alles wat je nodig hebt als je in je naaste omgeving te maken krijgt met dementie.’